گفت و گوى خود را در درس با شيخ طوسى ، در آن كتاب ذكر مىكند و نيز در شمار آثار شيخ ، اسئلهء ابن براج قيد گرديده است . شيخ ، در كتاب حاضر مانند مبسوط كه به شهادت ديباچه ى اين كتاب هر دو در يك زمان تأليف گرديده ، بر خلاف كتاب نهايه ، تحت تأثير فقه أهل سنت قرار داشته و از جمله تقسيم افعال و تروك ، طهارت و وضو به « واجبات ، مستحبات و آداب » اقتباس از فقه برخى از مذاهب اهل سنت است . از اين كتاب ، نسخ چندى موجود است و از جمله سه نسخه متعلق به قرن هفتم و هشتم و يازدهم هجرى . در تصحيح اين كتاب مأخذ و مرجع ما بوده است و بخاطر احاطة كامل خواننده بر اجزاء و شرائط عبادات چنان كه منظور مؤلف بوده است آنها را با أرقام و در اول سطر آورديم . متن كتاب نيز تا جائى كه براى چاپخانه مقدور بوده با حروف معرب چاپ شده است . ترجمه و شرح را با متن كتاب بهم نياميختم بلكه پس از تبادل نظر با چند تن از اساتيد از جمله جناب آقاى دكتر يوسفى استاد محترم دانشگاه مشهد ، ترجيح دادم كه ابتداء متن كتاب با تصحيح كامل بر أساس سه نسخه ى نامبرده بطور مجزى آورده شود و آن گاه ترجمه و شرح در دنبال آن قرار گيرد . در شرح ، از كتب ديگر مؤلف مانند نهاية و خلاف و همچنين از سائر كتب فقه و حديث و تفاسير كه همه را در آخر كتاب نام خواهم برد استفاده كرده ام و در پاره اى از مسائل مهم فقه ، اقوال مختلف ، حتى آراء پيشوايان اهل سنت ، و تاريخچه و منشأ اختلاف را باختصار متعرض گرديده ام و اين كتاب ، با اين مزايا كيفيت استنباط احكام و اختلاف فتاوى را مخصوصا براى دانشجويان رشتهء الهيات و حقوق روشن مىنمايد . در مقدمه ، شرح حال جامعى از مؤلف و معرفى عصر وى و همچنين برخى از معاصران ، اساتيد و شاگردان وى كه معرفى ايشان در شناختن شيخ ، دخالت دارد ، همراه با فهرست مؤلفات او آورده ايم و بحث مستوفى در بارهء مؤلفات ، مسلك علمى ، مبانى اختصاصى و نيز راجع بخاندان ، مشايخ ، تلاميذ و معاصران وى را بكتاب « شرح حال و آثار شيخ طوسى » كه به زودى منتشر خواهد شد موكول مىكنيم و در ملحقات كتاب ، نمونه هائى از نسخ خطى كتاب و همچنين نمونه هائى از خط مؤلف كه با رنج فراوان به دست آمده و فهرست اعلام و مآخذ آورده مىشود ، اميد است نشر اين اثر نفيس همزمان با سالهاى هزارهء شيخ طوسى